Sáng sớm ở Saga luôn bắt đầu bằng mùi khói bếp quyện trong sương và tiếng gà gáy vang vọng khắp xóm. Akihiro thức dậy, dụi mắt, rồi nhìn quanh ngôi nhà gỗ đơn sơ. Trên bàn, bà đã để sẵn một chén cơm nguội với ít dưa muối.
“Ăn đi cháu, cơm nguội ăn cũng ngon nếu mình đói đủ,” bà nói, giọng hóm hỉnh.

Từ ngày đến đây, Akihiro dần quen với lối sống giản dị của bà. Nhưng cậu vẫn chưa hết ngạc nhiên mỗi khi bà nghĩ ra những cách “sống sót” kỳ lạ mà hiệu quả đến mức khó tin.

Một lần, trời mưa cả tuần, đường làng lầy lội, chẳng ai ra chợ được. Gạo gần hết, mà trong ví bà chỉ còn vài đồng xu. Akihiro lo lắng:
“Bà ơi, hết gạo rồi, làm sao giờ?”

Bà cười khì: “Có gì đâu mà lo. Thiếu gạo thì ăn khoai. Trồng khoai chính là cách để bụng mình không đói.”

Nói rồi, bà ra vườn, đào những củ khoai lang tím lấp ló trong đất. Bà rửa sạch, luộc lên, mùi thơm lan khắp nhà. Khi ăn, Akihiro nhận ra – vị ngọt bùi của khoai không chỉ lấp đầy bụng, mà còn khiến cậu thấy ấm lòng.
Bà vừa ăn vừa kể:
“Hồi chiến tranh, cả làng này sống nhờ khoai. Một củ chia làm hai, nhưng ai cũng cười vì được sống thêm một ngày. Giờ chỉ mưa vài hôm, có gì mà sợ.”

Một buổi khác, Akihiro phát hiện ra kem đánh răng đã hết. Cậu vội báo với bà, nghĩ chắc mai phải ra cửa hàng. Nhưng bà chỉ nháy mắt:
“Cần gì kem. Tro bếp cũng làm sạch răng đấy!”
Rồi bà lấy ít tro còn ấm, hòa với nước, đưa cho cậu. Akihiro ban đầu nhăn mặt, nhưng khi làm theo, cậu ngạc nhiên vì răng mình… đúng là sạch thật. Bà bật cười, nếp nhăn nơi khóe mắt hằn sâu:
“Cái gì tự nhiên cho mình đều quý cả, miễn là mình biết cách dùng.”

Không chỉ giỏi xoay xở trong nghèo khó, bà còn có trí thông minh và sự hóm hỉnh khiến Akihiro khâm phục. Khi chính quyền địa phương phát tờ phiếu giảm giá điện, bà điền vào – nhưng thay vì gửi một tờ, bà chép lại nhiều bản khác nhau và gửi… cho các họ hàng xa. Cuối cùng, cả làng đều được giảm, mà ai cũng cảm ơn bà.
“Làm việc tốt cho người khác, đôi khi cũng là cách giúp chính mình vui,” bà nói.

Bà cũng có “bí kíp tiết kiệm nước” độc nhất vô nhị: dùng lại nước vo gạo để tưới rau, tắm xong thì gom nước giặt để cọ sân. Akihiro từng thấy ngại, nhưng rồi cậu hiểu, mỗi giọt nước nơi quê nghèo này đều là thành quả của mồ hôi.
“Tiết kiệm không phải keo kiệt,” bà giảng giải, “mà là biết trân trọng những gì mình có.”

Một buổi trưa oi ả, hai bà cháu ngồi dưới gốc cây mận sau nhà. Bà lấy quạt nan quạt nhẹ, vừa kể chuyện vừa cười sảng khoái.
“Ngày xưa bà nghèo lắm, nghèo đến mức phải lấy vỏ cam phơi khô để làm dầu gội. Nhưng bà chưa bao giờ thấy tủi. Bởi bà biết, cái đầu sạch là do mình chăm, chứ không phải do dầu gội đắt tiền.”

Nghe bà nói, Akihiro cười. Cậu chợt nhận ra — bà không chỉ “tài giỏi” vì biết cách sống tiết kiệm, mà còn vì bà có một tâm hồn mạnh mẽ, dám đối mặt với khó khăn bằng nụ cười.

Những ngày sau, Akihiro học được vô số điều: cách làm đèn từ vỏ lon, cách giữ thức ăn lâu bằng muối, cách vá quần áo bằng chỉ cũ mà vẫn đẹp như mới. Cậu cảm thấy mình thay đổi – không còn là cậu bé phụ thuộc, hay than phiền vì thiếu thốn. Thay vào đó, cậu bắt đầu thấy tự hào vì có một người bà như thế.

Một buổi tối, sau khi ăn cơm xong, Akihiro ngồi nhìn bà nắn lại cây đèn dầu. Ánh sáng vàng hắt lên gương mặt rám nắng, làm nổi bật đôi mắt đầy kiên cường.
Cậu khẽ hỏi:

“Bà ơi, sao bà lúc nào cũng vui vẻ vậy? Dù nghèo, dù vất vả đến đâu…”

Bà đặt tay lên đầu cháu, mỉm cười hiền hậu:

“Vì bà biết ơn từng ngày mình còn được sống, còn được nhìn thấy cháu cười. Hạnh phúc đâu cần phải mua, cháu ạ. Chỉ cần sống thật lòng, mình đã giàu rồi.”

“Vì bà biết ơn từng ngày mình còn được sống, còn được nhìn thấy cháu cười. hạnh phúc